Nora znieruchomiała przy kuchennym blacie, zeskrobując przypaloną pianę z boku garnka z barszczem. Dokładnie w tym momencie telefon Marka, leżący na lodówce, zaczął wibrować jak szalony.
Jej mąż siedział rozparty na narożniku z laptopem na kolanach i z półpłynnym znudzeniem przewijał wiadomości z giełdy kryptowalut. Nawet nie podniósł wzroku, tylko po omacku sięgnął po aparat.
– Tak, mamo. Właśnie jemy kolację. Nora ugotowała barszcz. Chwileczkę.
Zasłonił dłonią mikrofon i skinął głową w stronę pleców żony, jakby ta mogła to zobaczyć.
– Mama pyta, czy ugotowałaś go na szpiku, czy na piersi z kurczaka?
Nora zacisnęła szczękę tak mocno, że aż zgrzytnęły jej zęby. Odwróciła się powoli, niczym zardzewiała machina. W jej spojrzeniu malował się czysty ocet.
– Powiedz jej, że na kranówce. Dobrze chlorowanej.
Marek przewrócił oczami z miną pod tytułem „znowu się zaczyna”, po czym odsłonił mikrofon.
– Na kości, mamo. Tak, jasne, tak jest bardziej pożywny. Co? Dobrze, powiem jej później.
To był już czwarty telefon tego dnia. Rano pani Elżbieta chciała ustalić, na jakim programie Marek pierze swoje koszule, bo gdzieś przeczytała, że wysokie obroty wirowania niszczą materiał.
W południe zadzwoniła, by osobiście przeczytać synowi prognozę burz magnetycznych. A teraz, jak widać, pod lupę trafiła kolacja. Nora znała to piekło na pamięć. Przez pięć lat małżeństwa ich życie zamieniło się w niekończącą się transmisję radiową z centrum dowodzenia o nazwie „Mama”.
– Mama uważa, że twój burak wyszedł jakiś taki blady – oznajmił Marek, popijając kompot i nawet nie krzywiąc się na absurd tej sytuacji. – Podobno podczas duszenia powinnaś skropić go octem czy czymś w tym rodzaju.
– Twoja mama gotuje barszcz raz w roku, na własne urodziny, i w dodatku jest on niejadalny – odcięła się Nora, po czym z taką siłą cisnęła chochlę do zlewu, że brudne krople wody rozprysnęły się po całej kuchni. – Jeśli jest taką wyrocznią kulinarną, niech sama stanie przy garach.
– Przestań już, dobrze? – Marek zatrzasnął klapę laptopa z rezygnacją człowieka, który znowu musi gasić mały pożar. – To była tylko pożyteczna rada. Każdą błahą uwagę bierzesz za atak na siebie.
Nora wytarła ręce w kratkowaną ściereczkę, gryząc się w język od środka. Pożyteczna rada. Ostatnio tak właśnie nazywano totalną inwigilację. Przypomniał jej się przedwczorajszy wieczór w centrum handlowym. Marek przymierzał buty przejściowe.
Już je zawiązał, wstał, a nawet ruszył w stronę kasy, gdy nagle się zatrzymał: „Czekaj, zrobię zdjęcie mamie, niech mi powie, czy ten fason nie jest zbyt staromodny”. I naprawdę zrobił zdjęcie. Dopóki pani Elżbieta nie przysłała aprobującej naklejki na komunikatorze, zakupy nie doszły do skutku. Sprzedawca patrzył na tego dorosłego faceta z taką litością, że Nora miała ochotę zapaść się pod ziemię.
Wakacyjne plany
Po kolacji, przy brzęku zmywanych naczyń, zszedł temat letniego urlopu. Nora marzyła o Gruzji. Od pół roku o tym śniła, wydrukowała mapy szlaków wokół Kazbeku, a nawet wykuła na pamięć kilka łamanych gruzińskich zdań. Marek jednak upierał się, że nie ma nic lepszego niż rodzinna działka: i tanio, i prosto.
– Nie stać nas na zagranicę – oświadczył tonem dyrektora finansowego rodziny. – Samochód potrzebuje nowych opon, no i jest jeszcze kredyt hipoteczny.
– Czy to jest dom, czy więzienie? – Nora gwałtownie zakręciła wodę. – Haruję jak wół po to, żebyśmy pakowali pieniądze w mury tego mieszkania, i mam przez to nigdy nic nie zobaczyć ze świata?
– Noro, myśl racjonalnie. Pojedziemy na działkę rodziców, świeże powietrze, grill… Mama przygotowała już sadzonki pomidorów, trzeba będzie pomóc przy pieleniu.
– Twoja mama przygotowała? – zapytała Nora z lodowatym spokojem. – Czy to my będziemy pielić za nią? Trzymałeś ty w ogóle kiedyś w życiu motykę w ręku?
Marek wydmuchał usta, śmiertelnie obrażony. Dla niego wszystko było prostsze. Każdy sprzeciw żony można było odprawić ciężką artylerią pod hasłem: „Mama ma większe doświadczenie życiowe”.
Granica wytrzymałości
Punkt kulminacyjny nastąpił, gdy Nora kupiła sobie karnet na fitness. Nic luksusowego, żadna kategoria premium, zwykła siłownia w piwnicy, gdzie gumowe obicia ciężarów już się kruszyły, ale za to było blisko jej biura.
Kosztowało to parę groszy, które odłożyła z własnych drobnych oszczędności, odmawiając sobie droższych lunchów.
Wieczorem Marek sprawdzał wyciągi bankowe online i od razu wyłapał tę transakcję. Mina mu zrzedła, jakby Nora przepuściła oszczędności życia w nielegalnym kasynie. Nie zwlekając ani sekundy, połączył się z matką na wideo.
– Mamo, mamy tu taką sytuację… Nora kupiła karnet. Roczny. Na siłownię.
Na ekranie pojawiła się pani Elżbieta, akurat wycierając okulary irchową ściereczką.
– Noruniu – odezwała się teściowa, a jej głos brzmiał jak skrobanie widelcem po talerzu. – Masz trzydzieści lat, czas spoważnieć, a nielatać w obcisłych legginsach.
To wyrzucanie pieniędzy w błoto. W domu też można ćwiczyć, choćby z butelkami wody. Mareczku, powiedz jej to wreszcie!
– Też uważam, że to nierozsądne – wyrecytował posłusznie Marek, wbijając wzrok gdzieś w okolice kaloryfera. – Przecież jeszcze nawet nie spłaciliśmy raty za lodówkę.
Nora stała w przejściu z ramionami splecionymi na piersi. Paznokcie wbijały się w jej własne łokcie.
Patrzyła na tę scenę i widziała klasyczny podręcznikowy Trójkąt Karpmana: Ofiara, Prześladowca i Wybawiciel. Tyle że ona nie była w tym układzie ani wybawicielem, ani ofiarą. Była zbędnym elementem, plamą brudu na rodzinnym tiszercie.
– Marek – zapytała cicho, niemal szeptem. – Ciebie to naprawdę nie brzydzi? Składasz raport z każdego mojego kichnięcia. Kiedy ostatni raz o czymkolwiek zdecydowałeś sam?
– Ja decyduję o wielu rzeczach! – żachnął się mężczyzna. – Po prostu mama lepiej zna się na finansach. A ty wiecznie wydajesz pieniądze pod wpływem emocji.